Niemiecka federacja piłki nożnej (Deutscher Fußball-Bund) ogłosiła ewaluację kierunków szkolenia piłkarskiego. Niemcy będą teraz propagować środki, które mają spowodować rozwój pewności siebie w trakcie gry u potencjalnych zawodników. Nowy niemiecki piłkarz ma częściej brać odpowiedzialność za grę i robić przewagę wygrywając pojedynki.

Mają w tym pomóc elementy metodologii szkoleniowej stworzonej i opisanej już kilkadziesiąt lat temu przez Niemieckiego trenera Horsta Weina (ur. 1941-zm. 2016). Wein był hokeistą i trenerem, który zainteresował się piłką nożną dopiero na początku lat osiemdziesiątych po tym, gdy pierwszy trener FC Barcelony — Carles Rexach, zobaczył Weina współpracującego z hokeistami FC Barcelony. Rexacha był zaintrygowany metodologią uczenia wprowadzaną przez Niemca. Wein opracował model treningowy „Fútbol a la medida del niño” skierowany dla dzieci i młodzieży, który uwzględniał sposób myślenia i styl gry w tzw. uliczną piłkę nożną. Od tego czasu został on udoskonalony, rozszerzony i dostosowany do kolejnych trendów.

Nowe wytyczne Niemieckiego Związku Piłki Nożnej zakładają:

  • gry 2x2 i 3x3 na cztery bramki ze strefami strzału w U7;
  • gry od 3x3 na cztery bramki ze strefami strzału do 5x5 na dwie lub cztery bramki, z lub bez bramkarzy w U8 i U9;
  • gry od 5x5 na dwie lub cztery bramki, z lub bez bramkarzy do 7x7 z bramkarzami oraz równoczesne gry 2x2 i 3x3 na cztery bramki dla zawodników rezerwowych w U10 i U11;
  • dowolnego wprowadzania piłki na boisko z autu (prowadzenie/podanie);
  • brak wyników i klasyfikacji;
  • brak sędziów;
  • trenerów pełniących wyłącznie rolę organizatorów turniejów;
  • formy turniejów z większą liczbą zespołów i na większej liczbie boisk
  • regularnych zmian pomiędzy zawodnikami w trakcie gry;
  • gry piłkami o rozmiarze 3 do kategorii żak włącznie;
  • dozwolonego wspierania dzieci przez rodziców, w odległości 15 metrów od boiska;
  • pomeczowego podziękowania pomiędzy zawodnikami;

Metodologia dedykowana jest przede wszystkim etapom nauczania i doskonalenia. Wein w swoich licznych publikacjach wskazywał kilka problemów związanych z powszechnie obecnymi zwyczajami w procesie edukacji sportowej dzieci i młodzieży. Niemiecki trener zwracał uwagę na trudność, jaką mają młodzi zawodnicy, gdy ich gra podlega nieustannej ocenie a coaching bywa zbyt intensywny. Według Weina im młodszy zawodnik, tym więcej popełnia on błędów i doświadcza porażek. W kategorii żak, w wieku 8 do 9 lat, w trakcie gry na 7x7 mniej niż 50% działań kończy się sukcesem. Możemy więc sobie wyobrazić stan emocjonalny dziecka, gdy za każdym razem próbując podjąć nowe działanie i ryzyko z nim związane, kończy się ono kolejnym niepowodzeniem. Jednocześnie dziecko dostaje komunikat z zewnątrz — od trenera, opiekuna, kolegi z zespołu. Wein podkreślał także znaczenie stopniowania trudności w całym procesie nauczania. Młody zawodnik musi być przygotowany do danego mu zadania zarówno fizycznie, jak i mentalnie.

Wein twierdził, że powszechny system nauczania oparty na ciągłej rywalizacji w rozumieniu tradycyjnym, zbliżonym do tego, który znamy z piłki jedenastoosobowej powoduje, iż wielu utalentowanych i wszechstronnie uzdolnionych ludzi zostaje nieodkrytych dla sportu. Według Weina nie możemy zbyt wcześnie oczekiwać od młodych graczy, iż zrozumieją na czym polega rywalizacja i będą przygotowani mentalnie, by ponosić porażki albo odnosić sukcesy. Niestosowanie się do tych założeń ostatecznie może doprowadzić do frustracji i wczesnego wypalenia.

Trener > Treser

Analizując proces nauczania oraz doskonalenia w grach zespołowych kluczową rolę odgrywają trenerzy jako organizatorzy środowiska do rozwoju. Niezwykle ważną kompetencją trenera, bez względu na etap jest analizowanie i nieustanna refleksja nad swoją pracą szkoleniową. Wein stwierdził na bazie swoich doświadczeń, że ​​zbyt wielu trenerów przywiązanych jest do swoich przekonań. Należy zadać sobie więc pytanie, czy aby na pewno każdy rozumie procesy wymagane do zdobywania umiejętności oraz, czy trenerzy są otwarci na szukanie rozwiązań wspomagających proces edukacyjny, nierzadko sprzecznych ze swoimi opiniami i przekonaniami.

Powinniśmy wspólnie jako środowisko zabiegać o przedefiniowanie systemu kształcenia trenerów. Potrzebujemy w pierwszej kolejności pedagogów, coachów i nauczycieli przygotowanych do prowadzenia procesu sportowej edukacji dzieci i młodzieży. Nie potrzebujemy tu i teraz kolejnych trenerów w „krawatach”. Ci prędzej czy później się wybiją, jako naturalni liderzy, jednostki predysponowane do zarządzania, budowania relacji oraz skutecznej analizy gry. Do tego w dużej mierze sprowadza się zawód trenera i managera na poziomie zawodowym. Teraz jednak jest czas na kadry, które zasilą nam podstawę piramidy i rozumieją jak skutecznie edukować młodych ludzi poprzez sport w tym piłkę nożną. Dzięki otwartości szybko będą umieć adaptować kolejne rozwiązania w dynamicznym środowisku. Piłka co kilka lat się zmienia, a szkoląc teraz dzieci i młodzież, przygotowujemy ich na to co będzie za kilka lat, gdy staną się już pełnoletni.

Horst Wein „Na większości boisk piłkarskich młodzi zawodnicy są zdominowani przez trenera, który nie pozostawia im swobody na podejmowanie decyzji”

Sukces w pracy trenera dzieci i młodzieży jest, wtedy gdy uśmiechnięty zawodnik zaczyna rozumieć, że drybling służy mu, by skupiać obrońców w kierunku piłki, co pozostawia innym otwartą przestrzeń. Kiedy zaczyna to dostrzegać i sobie uświadamiać oraz rozumieć, jak może manipulować obrońcami za pomocą piłki. To jest ważniejsze niż wygrana w kolejnych zawodach powiatowej ligi orlika.

Éric Cantona „Kiedy jesteś dzieckiem, jest łatwiej. Nie boisz się próbować…odważyć się. Robisz coś tylko dlatego, że ci się podoba”

„Aby rozwinąć inteligencję w grze, musisz ją uprościć”

HORST WEIN

UEFA A Coach ⚽️📚 Jagiellonian University, Sport Management | WSZiC, Sport Analyst | I graduated Pedagogical University & University of Economics in Kraków

Get the Medium app

A button that says 'Download on the App Store', and if clicked it will lead you to the iOS App store
A button that says 'Get it on, Google Play', and if clicked it will lead you to the Google Play store